Historia

Domowy kraj łagodniego klimatu medyterańskiego umożliwiał pewne i wygodne życie. Był stosowny do założenia osiedla. Śladów ludzkiej obecności na tej przestrzeni w ciągu przeszłych stuleciów jest dużo (fragmenty naczyń glinianych, amfor, dachówek, pieniądz, grobów, grobowych dodatków, nagrobki, części sarkofag z kamienia i inny). Według tych wyników wydaje się że życie na tym obszarze kwitło w okresie antyku i póżnego antyku. Najstarsze odkrycia mamy dzięki marynarzu greckiemu z pierwszej połowie 4. wieku przed naszą erą. Według Skylaxu z Krayandy, na wybrzeżu między Krki i Cetyny mieszkały dwa ilirskie plemiona: na północneh stronie tej linii wybrzeża, na jednej wyspie, która rzekomo była nieznacznie mniejsza niż Peloponez, żyły zbarbaryzowani Hili w mieście i porcie Heraklea. Zgodnie z jego opisem stwierdzono że Hili zamieszkali półwyspę Bosiljina, dlaczego ta półwyspa jeszcze się nazywa i Półwyspa Hilejska. Hili są, uważają historycy, plemię Dorana którzy, pochodząc z Syrakuzy, założyli Issa, ale też zasiedlili miasto Heraklea, położone gdzieś w obszarze Rogoznicy. Podczas wojny królowej Teuty spadły pod panowanie Ilirów, co potwierdza nagrobek z tego okresu znaleziony w Stupinie 1968. Jest przechowywany w muzeum miasta Szybenika, a przedstawia Iliry –Hily. Zakłada się,że w zatoce Stupina jest zatopione ilirskie miasto, a jeden z śladów z tego czasu jest prehistoryczna ruina „Stupinska glavica“ z pozostałościami naczyń glinianych.

Inaczej położenie miasta Herakleja, który wyrabiał własne pieniądze, jeszcze jest sporny i można go rozwiązać tylko nowym odkryciem. Jednakże, niektórzy arheolodzy przekonani że z powodu idealnego miejsca do kotwiczenia dla handlowych statków Heraklea była właśnie na obszarze rogozniczym.